

ค่าส่วนกลางคอนโดเป็นค่าใช้จ่ายที่ต้องเตรียมนอกเหนือจากค่าผ่อน แต่หลายคนยังสงสัยว่าคิดจากอะไร จ่ายค่าส่วนกลางคอนโดเท่าไหร่ นำไปใช้ทำอะไร และจ่ายแล้วคุ้มไหม ก่อนตัดสินใจซื้อ มาทำความเข้าใจวิธีคำนวณและการใช้เงินส่วนนี้ พร้อมแนวทางแบ่งเงินไว้จ่ายให้ครบทุกงวดกัน
ค่าส่วนกลางคอนโด คือ เงินที่เจ้าของห้องร่วมจ่ายให้นิติบุคคล เพื่อดูแลพื้นที่และระบบส่วนกลาง เช่น ลิฟต์ สระว่ายน้ำ ฟิตเนส ความปลอดภัยและความสะอาด โดยเป็นหน้าที่ตามมาตรา 18 ของ พ.ร.บ. อาคารชุด พ.ศ. 2551
ผู้จัดการนิติบุคคลอาคารชุดดูแลค่าส่วนกลาง โดยมีคณะกรรมการที่ลูกบ้านเลือกตั้งคอยตรวจสอบ นิติฯ ต้องจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายและงบประจำปี พร้อมเปิดให้ลูกบ้านสอบถามการใช้เงินในที่ประชุมใหญ่
ค่าส่วนกลางคอนโดแต่ละโครงการไม่เท่ากัน เพราะมี 5 ปัจจัยที่ส่งผลต่ออัตราค่าส่วนกลาง ตั้งแต่เรื่องที่คุ้นเคยไปจนถึงรายละเอียดที่มักถูกมองข้าม มาดูกันว่ามีอะไรบ้าง
เจ้าของห้องทุกคนต้องร่วมจ่ายค่าส่วนกลางคอนโดตามพระราชบัญญัติอาคารชุด เพื่อดูแลทรัพย์สินส่วนกลาง แม้ไม่ได้ใช้ฟิตเนสหรือสระว่ายน้ำก็ตาม มาดูกันว่าเงินส่วนนี้ใช้ทำอะไร และต้องจ่ายเมื่อไหร่
ค่าส่วนกลางคอนโดจ่ายตอนไหนนั้น เริ่มเก็บตั้งแต่วันโอนกรรมสิทธิ์ ตามรอบที่โครงการกำหนด คอนโดใหม่อาจเก็บล่วงหน้า 1- 2 ปี ระหว่างเตรียมจ่ายรอบถัดไป ใช้ MAKE by KBank แยกเงิน พร้อมรับดอกเบี้ย e-Savings 1.25% ต่อปีสำหรับเงินฝาก 500,000 บาทแรก โดยอัตราอาจเปลี่ยนตามประกาศธนาคาร
หากค้างชำระ ต้องเสียเงินเพิ่มตามข้อบังคับไม่เกิน 12% ต่อปีของยอดค้าง โดยไม่คิดทบต้น เมื่อค้างตั้งแต่ 6 เดือนขึ้นไป อัตราไม่เกิน 20% ต่อปี อาจถูกระงับการใช้ส่วนกลางตามข้อบังคับ และไม่มีสิทธิออกเสียงในที่ประชุมใหญ่ หากจะขายห้อง ต้องเคลียร์หนี้ก่อนขอหนังสือรับรองการปลอดหนี้เพื่อโอนกรรมสิทธิ์
ค่าส่วนกลางคอนโดคิดยังไงนั้น คิดจากพื้นที่ห้องคูณอัตราที่โครงการกำหนด ซึ่งแตกต่างกันตามทำเล ระดับโครงการ และสิ่งอำนวยความสะดวก มาดูสูตรคำนวณง่าย ๆ เพื่อเช็กยอดที่ต้องจ่ายกัน
การคำนวณค่าส่วนกลางคอนโดนั้น เบื้องต้นใช้สูตรตามข้างล่างนี้ เพื่อให้รู้แนวทางในการใช้จ่ายส่วนนี้
| พื้นที่ห้อง (ตร.ม.) × อัตราค่าส่วนกลาง (บาท/ตร.ม./เดือน) = ค่าส่วนกลางต่อเดือน | | --- |
หากต้องการตัวเลขค่าส่วนกลางรายปี ให้นำยอดต่อเดือนคูณด้วย 12 เดือน โดยไม่รวมค่าใช้จ่ายที่เรียกเก็บแยก เช่น เงินกองทุน เป็นต้น
จากตัวอย่าง ค่าส่วนกลางที่ต่างกันมาจากขนาดห้องและอัตราที่แต่ละโครงการกำหนดและจัดการ หากเปรียบเทียบห้องในโครงการเดียวกันที่ใช้อัตราเท่ากัน ห้องขนาดใหญ่จะมีค่าส่วนกลางสูงกว่าตามพื้นที่
ค่าส่วนกลางคอนโดที่จ่ายไปจะเป็นงบสำคัญที่ช่วยดูแลโครงการให้น่าอยู่และรักษามูลค่าของห้องในระยะยาว ซึ่งนำไปใช้ประโยชน์ได้หลายส่วน มาดูกันว่าเงินส่วนนี้นำไปใช้ทำอะไรบ้าง
จ่ายค่าทีมดูแลอาคาร เช่น เจ้าหน้าที่นิติบุคคล รปภ. แม่บ้าน ช่าง และคนสวน ตามจำนวนคนและรอบบริการของโครงการ
จ่ายค่าน้ำค่าไฟของลิฟต์ ปั๊มน้ำ ทางเดิน และสระว่ายน้ำ แยกจากค่าน้ำค่าไฟในห้องที่เจ้าของจ่ายเอง
ใช้ตรวจลิฟต์ ล้างแท็งก์น้ำ ดูแลสระ และซ่อมอุปกรณ์ตามแผน ให้ระบบพร้อมใช้และลดปัญหาระหว่างอยู่อาศัย
ใช้กับงานสำนักงาน การประชุม ประกันภัยอาคาร หรือกิจกรรมโครงการตามงบที่ได้รับอนุมัติ
เป็นเงินสำหรับงานใหญ่ เช่น เปลี่ยนลิฟต์หรือปรับปรุงอาคาร โดยทั่วไปเก็บแยกจากค่าส่วนกลาง อัตราและการเติมกองทุนขึ้นอยู่กับข้อบังคับและมติที่เกี่ยวข้อง ควรถามยอดคงเหลือก่อนซื้อ
ค่าส่วนกลางคอนโดอาจปรับขึ้นได้ แต่ต้องผ่านมติที่ประชุมใหญ่เจ้าของร่วมตามเกณฑ์กฎหมาย โดยนิติฯ ขึ้นเองฝ่ายเดียวไม่ได้ และไม่มีรอบปรับตายตัว จึงควรเช็กประวัติการขึ้นราคาก่อนซื้อ ดังนี้
แนะนำให้เข้าประชุมเพื่อโหวตและถามเหตุผล ยอดที่เพิ่ม รวมถึงวันเริ่มเก็บ พร้อมเผื่องบไว้ ก่อนซื้อควรเช็กประวัติการขึ้นราคา และใช้ Chat Banking เก็บรูปประกาศหรือมติพร้อมโน้ตในรายการจ่ายไว้เทียบย้อนหลัง
ค่าส่วนกลางเป็นค่าใช้จ่ายระยะยาวที่ควรคิดควบคู่กับราคาคอนโดและค่าผ่อน ก่อนซื้อ ลองเช็ก 5 เรื่องนี้เพื่อประเมินความคุ้มค่าและเตรียมเงินให้พร้อม
เทียบอัตราต่อตารางเมตรกับคอนโดทำเลและระดับใกล้เคียงกัน พร้อมดูบริการที่ได้รับ
ถามฝ่ายขายหรือนิติฯ ว่าเคยขึ้นราคาบ่อยแค่ไหนและเพราะอะไร เพื่อวางแผนงบระยะยาว
เช็กเงินกองทุน สภาพส่วนกลาง และการดูแลของนิติฯ ว่าคุ้มกับเงินที่จ่ายหรือไม่
บางโครงการเก็บค่าส่วนกลางล่วงหน้า 1 - 2 ปี ดังนั้นสามารถวางแผนการจ่ายโดยใช้แผ่นออมเงินของ MAKE by KBank ตั้งเป้าทยอยเก็บ พร้อมรับดอกเบี้ยตามเงื่อนไขบัญชี
ใช้ Cloud Pocket ใน MAKE by KBank แยกเงินค่าส่วนกลาง และ Expense Summary ดูรายจ่ายแต่ละหมวด เพื่อเช็กสัดส่วนงบควบคู่กับค่าผ่อนและค่าใช้จ่ายอื่น
แม้ค่าส่วนกลางจะเป็นค่าใช้จ่ายที่ต้องจ่ายต่อเนื่อง แต่ก็มีส่วนช่วยดูแลพื้นที่ส่วนกลางและรักษาสภาพแวดล้อมให้น่าอยู่ในระยะยาว ดังนั้น ก่อนตัดสินใจซื้อคอนโด ควรตรวจสอบอัตราค่าส่วนกลางและประวัติการปรับราคาให้รอบคอบ พร้อมเตรียมงบสำหรับค่าใช้จ่ายส่วนนี้ไว้ล่วงหน้า
หากต้องการจัดการเงินให้เป็นระบบมากขึ้น สามารถใช้ MAKE by KBank ช่วยแยกเงินเก็บสำหรับค่าใช้จ่ายต่าง ๆ เพื่อให้พร้อมจ่ายเมื่อถึงกำหนด โดยสามารถดาวน์โหลดแอปได้ผ่านทาง App Store และ Google Play